Ile płatny jest urlop tacierzyński?

Za tzw. urlop tacierzyński przysługuje zasiłek macierzyński w wysokości 100% podstawy wymiaru. Podstawę stanowi przeciętne miesięczne wynagrodzenie z 12 miesięcy poprzedzających miesiąc rozpoczęcia urlopu, pomniejszone o składki finansowane przez pracownika. „Urlop tacierzyński” nie jest osobnym terminem prawnym – to potoczna nazwa części urlopu macierzyńskiego przejętej przez ojca.

Najważniejsze dane:

• Wysokość świadczenia – 100% podstawy wymiaru zasiłku macierzyńskiego.
• Warunek – matka musi wykorzystać po porodzie co najmniej 14 tygodni urlopu macierzyńskiego.
• Nazwa – „tacierzyński” oznacza część urlopu macierzyńskiego przekazaną ojcu.
• Maksymalny wymiar przy jednym dziecku – 6 tygodni, jeśli matka wykorzysta 14 z 20 tygodni urlopu macierzyńskiego.

Jak oblicza się zasiłek za urlop tacierzyński?

Wysokość świadczenia nie musi odpowiadać dokładnie ostatniej wypłacie. Zasiłek oblicza się od podstawy wymiaru, którą zwykle stanowi średnie miesięczne wynagrodzenie z 12 miesięcy poprzedzających miesiąc rozpoczęcia urlopu. Przy krótszym okresie zatrudnienia uwzględnia się wynagrodzenie za pełne miesiące ubezpieczenia.

Podana stawka dotyczy podstawy zasiłku, a niekoniecznie kwoty netto przelewu. Kwota wypłacona „na rękę” zależy między innymi od zaliczki na podatek dochodowy oraz indywidualnych rozliczeń podatkowych.

Jak uzyskać urlop tacierzyński i zasiłek?

Przejęcie części urlopu macierzyńskiego wymaga współdziałania obojga rodziców. Kolejność czynności wygląda następująco:

1. Matka wykorzystuje co najmniej 14 tygodni urlopu macierzyńskiego po porodzie.
2. Matka składa oświadczenie o rezygnacji z pozostałej części urlopu i wraca do pracy albo przestaje pobierać zasiłek za ten okres.
3. Ojciec składa wniosek o udzielenie pozostałej części urlopu macierzyńskiego oraz wypłatę zasiłku.

Wniosek o urlop macierzyński powinien zostać złożony co najmniej 14 dni przed planowanym rozpoczęciem urlopu. Przy zatrudnieniu na umowie o pracę dokumenty składa się pracodawcy. Osoba prowadząca działalność gospodarczą albo podlegająca ubezpieczeniu chorobowemu z innego tytułu składa wniosek do właściwego płatnika zasiłku lub ZUS.

Do dokumentów zwykle dołącza się:

• wniosek ojca o udzielenie urlopu macierzyńskiego i wypłatę zasiłku,
• oświadczenie matki o rezygnacji z pozostałej części urlopu macierzyńskiego,
• informację o okresie urlopu wykorzystanym przez matkę,
• odpis aktu urodzenia dziecka albo dokument, którym płatnik już dysponuje.

Dokładny zestaw dokumentów może zależeć od tego, kto wypłaca zasiłek oraz od sytuacji zawodowej rodziców. Pracodawca nie może odmówić udzielenia urlopu, jeżeli zostały spełnione ustawowe warunki i złożono prawidłowy wniosek.

Tacierzyński a urlop ojcowski – czym się różnią?

Urlop tacierzyński jest częścią urlopu macierzyńskiego należnego początkowo matce. Ojciec może go przejąć dopiero po wykorzystaniu przez matkę co najmniej 14 tygodni urlopu po porodzie. Przy jednym dziecku pozostała część może wynieść maksymalnie 6 tygodni. Za ten okres przysługuje 100% podstawy wymiaru zasiłku.

Urlop ojcowski to odrębne uprawnienie ojca, niezależne od tego, czy matka korzysta z urlopu macierzyńskiego. Wynosi do 2 tygodni, może zostać wykorzystany jednorazowo albo w dwóch częściach po tygodniu, a zasiłek również wynosi 100% podstawy wymiaru. Urlop ojcowski trzeba wykorzystać przed ukończeniem przez dziecko 12. miesiąca życia.

Nie należy więc traktować tych nazw jako określeń tego samego świadczenia. „Tacierzyński” wymaga rezygnacji matki z części urlopu macierzyńskiego, natomiast urlop ojcowski jest własnym, niezależnym prawem ojca.

Najkrócej: urlop tacierzyński jest płatny w wysokości 100% podstawy wymiaru zasiłku macierzyńskiego, ale przysługuje tylko jako przejęta część urlopu macierzyńskiego po wykorzystaniu przez matkę co najmniej 14 tygodni.

Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi indywidualnej porady prawnej. W nietypowej sytuacji warto potwierdzić wymagane dokumenty i terminy u pracodawcy, w ZUS lub u specjalisty prawa pracy.